Het grensverleggende project ‘Het Boekenspektakel’ in Bibliotheek Neude heeft internationaal de aandacht getrokken door een Zilveren award in de wacht te slepen bij de European Design Awards 2026. In de categorie ‘Exhibition and spatial design’ werd het unieke platform voor onuitgegeven boeken bekroond voor het indrukwekkende ruimtelijke en grafische ontwerp. Een mooie prestatie van Bibliotheek Utrecht en van de ontwerpers van DeVrijerVanDongen en samenwerkingspartners.
Het bekroonde concept is het resultaat van een bijzondere samenwerking tussen Bibliotheek Utrecht, ruimtelijk en grafisch ontwerpbureau DeVrijerVanDongen, Loudmouth Design (visuele identiteit) en copywriter Wilbert Leering-Geurts. Met Het Boekenspektakel doorbreken zij gezamenlijk de traditionele barrières van de uitgeverswereld.
Een podium zonder poortwachters
De missie van Het Boekenspektakel is even simpel als revolutionair: het bieden van dé plek voor het onuitgegeven boek. Waar bibliotheken normaal gesproken collecties aanbieden die door de commerciële uitgeversmolen zijn gefilterd, creëert dit initiatief een uniek, langdurig podium waar schrijvers direct in contact komen met lezers. Zonder selecties, zonder jury’s en zonder poortwachters. Het resultaat is een levendige collectie vol verhalen, ideeën en stemmen die anders ongelezen zouden blijven.
Speelse ontdekkingsreis door bekroond ruimtelijk ontwerp
De jury van de European Design Awards prees met name hoe het ontwerp een compleet nieuw ontdekkingssysteem faciliteert. Dankzij de visie van DeVrijerVanDongen en het concept in samenwerking met Loudmouth Design en Wilbert Leering-Geurts, zijn alle titels in Het Boekenspektakel volstrekt gelijkwaardig.
Centraal in de ruimte staat een opvallende, driedimensionale ‘flowchart’-kolom. Aan de hand van een reeks verrassende en speelse vragen worden bezoekers door een dynamisch landschap van gekleurde buizen en rasters geleid. Zo kom je als lezer intuïtief uit bij een onbekend boek dat feilloos bij je huidige stemming past, onbeïnvloed door marketing of bekende namen. Omdat de collectie organisch blijft groeien met nieuwe inzendingen – het project is ingebed voor een periode van drie tot vijf jaar – kan de modulaire installatie bovendien continu meebewegen.
De mens achter het verhaal
Het ontwerp gaat verder dan alleen de presentatie in de ruimte. Elk boek is verpakt in een speciaal ontworpen tasje. Subtiele openingen geven slechts een glimp van de kaft prijs. Lezers worden uitgenodigd om te grasduinen door de toevoeging van persoonlijke, handgeschreven boodschappen van de schrijvers. Na het lezen kan de lener bovendien reageren via een speciale retourkaart, wat zorgt voor een intieme wederkerigheid tussen maker en lezer.
Deirdre Carasso, directeur van Bibliotheek Utrecht, vat de maatschappelijke en verbindende waarde van het project treffend samen: “Door dit initiatief leen je niet alleen het boek, maar ook de mens achter het verhaal.”
Zelf ervaren?
Wil jezelf een kijkje nemen in deze prijswinnende installatie en ontdekken hoe design en literatuur naadloos samensmelten? Je vindt Het Boekenspektakel direct naast de ingang van Bibliotheek Neude. De bevlogen vrijwilligers van Het Boekenspektakel staan daar dagelijks klaar om je op weg te helpen in deze bijzondere, ongefilterde boekencollectie.
In Bibliotheekblad 2-2026 schreef Bibliotheekblad over De ongepubliceerde boekencollectie van Bibliotheek Utrecht. Dat artikel kun je hieronder teruglezen.
